Colombia : einde van de oorlog ... en begin van vrede?


Nog een beetje ongelovig kwamen de Colombianen met duizenden op straat om het einde te vieren van het gewapende conflict tussen de Colombiaanse regering en guerrillabeweging FARC. De Colombianen hopen nu deze bladzijde om te draaien en het conflict, waarin 260.000 doden vielen en 45.000 vermist zijn, achter zich te laten.


Op 23 juni werd in de Cubaanse hoofdstad Havana een staakt-het-vuren ondertekend tussen de Colombiaanse regering en guerillabeweging FARC. Aanwezig waren VN-secretaris-generaal Ban Ki-moon en de staatshoofden van Cuba, Chili en Venezuela die de onderhandelingen begeleidden.

Deze wapenstilstand was het laatste wat nog in de weg stond voor een definitief vredesakkoord, waarover al sinds 2012 onderhandeld wordt. In tussentijdse akkoorden tussen de twee partijen werd een oplossing gevonden voor zaken als de landhervorming, een schadevergoeding voor de slachtoffers, de drugshandel, hoe de guerrillastrijders opnieuw in het gewone burgerleven kunnen stappen … Er zijn ook al afspraken over de manier waarop het akkoord de goedkeuring zal krijgen van alle Colombianen.

Herverdeling van de gronden

Dat er na 52 jaar een einde komt aan het gewapende conflict, kan alleen maar een opluchting betekenen voor de burgerbevolking. Maar het is ook een kans om, onder meer via het akkoord over de landhervorming, een oplossing te bieden aan het fundamentele probleem van de verdeling van de landbouwgronden, de voornaamste oorzaak van de verregaande ongelijkheid in het land. Vandaag is 52% van de grond in het bezit van 1,5% van de bevolking en in de loop van het conflict werd 6 à 7 miljoen ha grond onbruikbaar gemaakt, zowat 15% van de totale landbouwoppervlakte in Colombia. Meer dan zes miljoen boeren moesten hun gronden verlaten, op de vlucht voor geweld. Het grootste deel van de grond kwam in handen van multinationals voor de productie van biobrandstof of voor de kap van kostbare houtsoorten.

De akkoorden tussen de FARC en de regering dragen onmiskenbaar enorm veel hoop in zich. Niettemin eist de hele linkerzijde in Colombia dat er serieuze garanties komen voor hun sociale beweging. Een deel van de rechterzijde (rond ex-president Alvaro Uribe) verzet zich namelijk zeer hevig tegen dit akkoord met de FARC. Sommigen van deze politici hebben banden met extreemrechtse paramilitaire groepen die er niet voor terugschrikken terreur te zaaien en vakbondsmensen, boerenleiders en milieuactivisten te vermoorden. Toen bleek dat de vredesonderhandelingen steeds verder de goede kant op gingen, namen deze afschuwelijke misdaden toe en ondermijnden ze elke volksmobilisatie.

Het einde van de oorlog is een kostbare verworvenheid. Maar het proces om “vrede met sociale rechtvaardigheid” op te bouwen, iets waar het Colombiaanse volk met hart en ziel naar streeft, begint nu pas. De Colombiaanse sociale bewegingen willen dat de oorzaken die aan de basis liggen van het conflict tussen de FARC en de regering, daadwerkelijk worden uitgeroeid. En ze gaan er alles voor doen om dit ook te doen gebeuren.

Lees ook "Vredesonderhandelingen in Colombia, hoop en vrees van een volk dat snakt naar verandering".

Vertaald door: 
Solidair